Uncategorized

     डॉ. जयप्रकाश कर्दम हिन्दी दलित साहित्य के सशक्त सर्जक है। हिन्दी दलित साहित्य के प्रथम पीढी के हस्ताक्षर है। वे दलित वर्ग से जुड़े होने के कारण उनका साहित्य अनुभूति का साहित्य न बनकर स्वानुभूति का साहित्य हैं । उनके साहित्य में दलित जीवन से सम्बन्धित यथार्थ चित्रण मिलता है। उनका साहित्य दलित जीवन […]

લેખિકા એડલીન વર્જિનિયા વુલ્ફ સ્વરૂપ – નિબંધ (વ્યાખ્યાન લેખ) ગુજરાતીમાં અનુવાદ – રંજના હરીશ         એડલીન વર્જિનિયા વુલ્ફ ૨૦મી સદીના ખ્યાતનામ અને પ્રતિભાશાળી અંગ્રેજી સર્જક ગણાય છે. તેમનો જન્મ ૨૫મી જાન્યુઆરી ૧૮૮૨ના રોજ લંડનમાં સાઉથ કેનિસ્ગ્ટનમાં એક સમૃદ્ધ ઘરમાં થયો હતો. માતાનું નામ જુલિયા અને પિતાનું નામ લેસ્લી સ્ટીફન હતું. વુલ્ફના કુટુંબના છોકરાઓએ કોલેજ શિક્ષણ

કવિ તુષાર શુક્લએ ગુજરાતી ગીત સાહિત્યને અનેક ચિરંજીવી ગીત રચનાઓ આપી છે. કવિ તુષાર શુક્લના ગીતોમાં ભાવનિરૂપણની દૃષ્ટિએ પ્રણયભાવ એ કવિ તુષારનો પ્રિય ભાવ છે. હથેળી, આંખો, દરિયો, વૃક્ષ, ગુલમહોર, વરસાદ, વાદળ, અગાસી, રણ જેવા તત્વો કવિ તુષારના પ્રિય છે. અમદાવાદ જેવા આધુનિક અને ઝડપી જીવન જીવતા શહેર સાથે કવિ તુષારનો ઘણો જ ગહેરો નાતો

       મધ્યકાલીન ગુજરાતી સાહિત્યમાં કૃતિવિષયક, કર્તાવિષયક, સમયનિર્ણય, અર્થનિર્ણય અને પાઠસંપાદન જેવી સમસ્યાઓ જોવા મળે છે. આ સૌમાં પાઠસંપાદનની સમસ્યા વિલક્ષણ છે. કેમકે મધ્યકાળમાં જે સાહિત્ય પ્રાપ્ત થયું છે તે મોટેભાગે હસ્તપ્રતોમાં સચવાયેલું છે. મધ્યકાળના કવિઓ આ હસ્તપ્રતોની અનેક નકલો લહિયા પાસે લખાવતા. જેથી લાહિયાઓ ક્યારેક હસ્તપ્રતોમાં ઉમેરો પણ કરતાં. આના કારણે હસ્તપ્રતોમાં એકથી

     લોકવિદ્યાનો એક મહત્ત્વનો ભાગ લોકસાહિત્ય છે. પ્રાચીન સમયથી આપણી પરંપરા દ્વારા જનસમૂહમાં આવેલ પેઢી દર પેઢીથી પ્રચલિત રૂઢિઓ, વિધિઓ, મંત્ર-તંત્ર, શુકન-અપશુકન વગેરેને વિદ્વાનો Folk Lore (લોક વિદ્યા) તરીકે ઓળખે છે. લોકસાહિત્યનું એક અંગ લોકગીત. લોકગીત અંતગર્ત ‘લગ્નગીત’નો સમાવેશ થાય છે. લગ્ન જેવા મહત્ત્વનાં સંસ્કાર બાબતે આપણે સૌ વિદિત છીએ જ. એટલે એ ચર્ચામાં

    સદેવંત-સાવળિંગાનાં કથાનકની બે પરંપરાઓ પ્રચલિત છે. વીરરસપ્રધાન(સાહસકથા) અને શૃંગારરસ પ્રધાન(પ્રણયકથા). રાજસ્થાન અને ગુજરાતમાં આ કથાનક સૌથી વધુ ખ્યાત છે. રાજસ્થાનમાં પ્રણયકથા તો ગુજરાતમાં બંને પરંપરાઓની કૃતિઓ પ્રાપ્ત થાય છે. આપણે ત્યાં મધ્યકાલીન સમયમાં આ કથાનક જુદાં-જુદાં સર્જકોએ આલેખ્યું છે. જોઇએ… (૧) સદયવત્સવીર પ્રબંધ – ભીમ (૨) સદયવત્સચરિત્ર રાસ – રાજકીર્તિ (૩) સદયવત્સ સાવલિંગા

સમી સાંજની ઠંડી પડવી શરૂ થઈ ગઈ હતી. એક ઘરની આગળ પાણીની ચોકડીમાં, નળમાંથી ધીમું-ધીમું પડતું પાણી ડોલમાં ભરાતું હતું. ચોકડીની કિનારે ઉભેલો એક વૃદ્ધ પોતાના પહેરણનાં બટન ખોલવાની કોશિશ કરતો હતો. નજીક પહોચતાં તેનાં ઘરની અંદર મારી નજર ગઈ. ઘરમાં નાના-મોટા ઘણાં માણસો દેખાયા; જાણે ઘર ભર્યું ભર્યું હોય ! હું થોડે સુધી લટાર

“એ કાદર, જા તો, હટ ધોડતો, દરવાજો ખોલ, માલની ગાડી આવી છે” બોલતા બોલતા રફીકભાઈ પોતાની ઓફિસમાંથી બહાર નીકળ્યા. ને લાતીમાં લાકડાની હેરફેર કરતા માણસોને પણ બૂમ મારી, “એલા એ શામુ, રમેશ, જોવો આ ગાડી આવી છે ને ઈ માલ પેલા ઉતારીને ઓલે ખૂણે ખડકો.” આંગળીના ઈશારે ખૂણો બતાવતા બોલ્યા. એટલામાં તો લાકડાંથી હક્ડેઠાઠ ભરેલો

હાઈ હિરલ, મેસેજ ટાઈપ કરું છું પણ ડોન્ટ નો તને સેન્ડ કરું કે નહીં ! આજનો દિવસ, યેસ આજનો દિવસ મહત્ત્વનો છે એવું કહી શકું કે કેમ એ પણ નથી ખબર. કદાચ કોર્ટ કચેરીના બધા જ ધક્કા આજના દિવસથી પૂરાં થઈ જશે. દરેક મહિનાના ર્સ્ટ વીકને કોર્ટની તારીખો ગણીને સમયનું હું જે મેનેજમેન્ટ કરતો એ

कुछ शब्द शादी होते ही बट गए। कुछ शब्द घूंघट में ही छूपे रह गए। कुछ शब्द सबको समझने मे ही खर्च हो गए। कुछ शब्द रसोई तक ही सीमित रह गए। कुछ शब्द घर की चार दीवारों में ही बंद रह गए। कुछ शब्द मर्यादाओं का ही पालन करते रह गए। कुछ शब्द उनके